Lekki, płytki but czy mięciuchny kapeć? To zależy. Są regiony, w których w pantoflach można by pójść do teatru, ale są też takie, gdzie w takim obuwiu to można się, owszem, przespacerować, ale tylko po domu. Ale co wtedy, gdy mamy na myśli to samo, ale mówimy o tym inaczej?

Już samo to, że napisałam „kapeć”, może wywołać dyskusję, bo przecież niektórzy po powrocie ze szkoły i pracy wkładają laczki, papcie, ciapy, papucie czy bambosze. A czy kojarzące się z latem jagody to tak naprawdę borówki? Nazw jest tu zresztą więcej: czarna jagoda, czernica, jagodzina, brusznica, gogodza, gruszpan… Aż strach iść na targ nie w swoim mieście. Moim faworytem jest jednak on. Albo ona…

Między łyżką a widelcem

Podobno kiedyś robiło się ją ze szpica bożonarodzeniowej choinki, dzisiaj ta drewniana konstrukcja zakończona elementem w kształcie gwiazdki jest do kupienia w sklepach z wyposażeniem domu. Dzięki niej żadna grudka w sosie się nie ostanie. Tylko jak ją nazwać? U mnie w domu to fyrlok, więc byłam bardzo zdziwiona, gdy usłyszałam, że u moich znajomych to rogolka. Na tym nie koniec, niektórzy bowiem mają w swoich kuchniach mątewkę czy kwirlejkę. Słów, które mogą skutkować nieporozumieniami w czasie rozmów, jest oczywiście więcej. Nie miałam pojęcia o istnieniu zrywki, dla mnie zawsze była to jednorazowa reklamówka czy foliówka. Ja wychodziłam zawsze na dwór, ale dzieci z województwa obok całe lato spędzały na polu. W piekarni kupowałam drożdżówki, ale w dzieciństwie babcia z Częstochowy zabierała mnie na kołaczyki. Zajadałam się w tamtym okresie drażami, które dla niektórych były groszkami. Gdy na dworze (!) była ciapa, to zostawałam w domu z nosem przyklejonym do szyby, dla innych ciapa znaczy coś zupełnie innego – kogoś niezdarnego, ślamazarnego. Regionalizmy to zjawisko ciekawe, zgadzam się jednak z autorem tej porady: „Regionalizmów nie trzeba unikać, jeśli ich użycie nie wiąże się z ryzykiem nieporozumienia i nie powoduje dysonansów stylistycznych”[1]. Najwidoczniej fyrlok najlepiej zostawić w kuchni, a kapcie w przedpokoju.


[1] https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/Ale-dzis-ciapa;15639.html [dostęp: 13.03.2024].